اندازه بازار فارکس و نقدشوندگی؛ چرا فارکس بزرگترین بازار مالی جهان است؟
بازار فارکس با حجم معاملات روزانه چندین تریلیون دلار، بزرگترین و نقدشوندهترین بازار مالی جهان به شمار میرود. فعالیت ۲۴ ساعته، حضور بانکهای مرکزی، مؤسسات مالی بزرگ و معاملهگران خرد باعث شده خرید و فروش ارزها در هر لحظه امکانپذیر باشد. در این مطلب بررسی میکنیم چرا اندازه و نقدشوندگی، مزیت اصلی فارکس است.
اندازه بازار فارکس و نقدشوندگی آن – Forex Market Size and Liquidity
بخش عمده معاملات فارکس در بازاری انجام میشود که به آن «بازار بینبانکی» (Interbank Market) گفته میشود.
برخلاف بازارهای مالی دیگر مانند بورس نیویورک (NYSE) یا بورس لندن (LSE)، بازار فارکس نه مکان فیزیکی مشخصی دارد و نه یک بورس مرکزی.
بازار فارکس بهعنوان یک بازار خارج از بورس (Over-The-Counter یا OTC) شناخته میشود، زیرا کل این بازار بهصورت الکترونیکی و از طریق شبکهای از بانکها و مؤسسات مالی غیربانکی (NBFIs) اداره میشود و بهطور پیوسته در ۲۴ ساعت شبانهروز فعال است.
این یعنی بازار فارکس در سراسر جهان گسترده شده و هیچ مرکز واحدی ندارد.
معاملات میتوانند از هر نقطهای انجام شوند، فقط کافی است اتصال اینترنت داشته باشید!
بزرگترین بازار مالی جهان
بازار OTC فارکس بدون شک بزرگترین و محبوبترین بازار مالی در جهان است.
این بازار بهصورت جهانی توسط تعداد بسیار زیادی از افراد و سازمانها معامله میشود.
در یک بازار OTC، شرکتکنندگان میتوانند انتخابگر باشند و بسته به:
- شرایط معاملاتی
- جذابیت قیمتها
- اعتبار طرف مقابل معامله
تصمیم بگیرند با چه کسی معامله کنند (طرف مقابل کسی است که سمت مخالف معامله شما را میگیرد).
ارزهای پرمعامله در بازار فارکس
نمودارهای آماری نشان میدهند که هفت ارز پرمعامله جهان کداماند.
از آنجایی که در هر معامله فارکس دو ارز وجود دارد، مجموع درصد سهم ارزها بهجای ۱۰۰٪، به ۲۰۰٪ میرسد.
- دلار آمریکا پرمعاملهترین ارز دنیاست و ۸۴.۹٪ از کل معاملات را تشکیل میدهد.
- یورو با ۳۹.۱٪ در رتبه دوم قرار دارد.
- ین ژاپن با ۱۹٪ رتبه سوم را به خود اختصاص داده است.

همانطور که میبینید، بیشتر ارزهای اصلی (Major Currencies) صدر این فهرست را اشغال کردهاند.
The Dollar Is King in the Forex Market
دلار، پادشاه بازار فارکس
احتمالاً متوجه شدهاید که چقدر زیاد از دلار آمریکا (USD) صحبت میکنیم.
وقتی:
- دلار نیمی از تمام جفتارزهای اصلی است
- و جفتارزهای اصلی حدود ۷۵٪ کل معاملات بازار را تشکیل میدهند
پس توجه به دلار آمریکا کاملاً ضروری است.
دلار، پادشاه است!
در واقع، طبق گزارش صندوق بینالمللی پول (IMF)، دلار آمریکا حدود ۶۲٪ از ذخایر رسمی ارزی جهان را تشکیل میدهد.

ذخایر ارزی چیست؟
ذخایر ارزی داراییهایی هستند که بانکهای مرکزی بهصورت ارز خارجی نگهداری میکنند.
از آنجایی که تقریباً:
- همه سرمایهگذاران
- شرکتها
- بانکهای مرکزی
دلار آمریکا را در اختیار دارند، بنابراین همه به آن توجه ویژهای دارند.
Why the World Chases the U.S. Dollar
چرا جهان به دنبال دلار آمریکاست؟
دلایل مهم دیگری هم وجود دارد که توضیح میدهد چرا دلار آمریکا نقش محوری در بازار فارکس دارد:
- اقتصاد ایالات متحده بزرگترین اقتصاد جهان است
- دلار آمریکا ارز ذخیره جهانی است
- آمریکا بزرگترین و نقدشوندهترین بازارهای مالی دنیا را دارد
- سیستم سیاسی آمریکا نسبتاً پایدار است
- ایالات متحده تنها ابرقدرت نظامی جهان محسوب میشود
- حدود نیمی از وامها و اوراق قرضه بینالمللی به دلار آمریکا هستند
- بسیاری از کشورها و شرکتهای خارجی با دلار وام میگیرند
دلار آمریکا همچنین واسطه اصلی معاملات بینالمللی است.
برای مثال:
- نفت با دلار آمریکا قیمتگذاری میشود (معروف به پترو دلار)
- اگر ژاپن بخواهد از عربستان نفت بخرد، باید با دلار پرداخت کند
- اگر ژاپن دلار نداشته باشد، ابتدا باید ین خود را بفروشد و دلار بخرد
بهطور خلاصه، جهان برای انجام معاملات، پرداختها و وامها بهشدت به عرضه مداوم دلار آمریکا وابسته است.
Speculation in the Forex Market
سفتهبازی در بازار فارکس
وظایف اصلی بازار فارکس عبارتاند از:
- انتقال پول از ارز یک کشور به ارز کشور دیگر
- تأمین اعتبار کوتاهمدت برای تجارت بین کشورها
- پوشش ریسک (Hedging) در برابر نوسانات نرخ ارز
- سفتهبازی (Speculation)
نکته بسیار مهم این است که اگرچه معاملات تجاری و مالی بخشی از حجم معاملات را تشکیل میدهند، اما بیشتر حجم معاملات فارکس ناشی از سفتهبازی است.
نقش معاملهگران سفتهباز
به زبان ساده، بخش عمده حجم معاملات بازار مربوط به معاملهگرانی است که:
- بر اساس نوسانات کوتاهمدت قیمت
- اقدام به خرید و فروش جفتارزها میکنند
برآورد میشود که بیش از ۹۰٪ حجم معاملات فارکس توسط سفتهبازان ایجاد میشود!
نقدشوندگی بسیار بالا در فارکس
ابعاد بسیار بزرگ بازار فارکس باعث شده که در هر لحظه:
- حجم عظیمی از خرید و فروش در جریان باشد
این موضوع باعث میشود نقدشوندگی بازار بسیار بالا باشد.
نقدشوندگی یعنی:
توانایی خرید یا فروش حجم زیادی از یک دارایی، بدون ایجاد تأثیر قابلتوجه روی قیمت
چرا نقدشوندگی برای معاملهگران مهم است؟
از دهه ۱۹۷۰ به بعد، افزایش نقدشوندگی بازار فارکس مزایای زیادی به همراه داشته است.
از دید یک معاملهگر کوتاهمدت، نقدشوندگی اهمیت بالایی دارد، چون مشخص میکند:
- قیمت تا چه اندازه
- و با چه سرعتی
میتواند در یک بازه زمانی تغییر کند.
در یک بازار نقدشونده مانند فارکس:
- حجم معاملات بسیار بالا
- با تأثیر بسیار کم روی قیمت یا پرایس اکشن انجام میشود.
تغییر عمق بازار در فارکس
اگرچه بازار فارکس بهطور کلی بسیار نقدشونده است، اما عمق بازار میتواند بسته به:
- نوع جفتارز
- زمان انجام معامله در طول شبانهروز
تغییر کند.
در بخش جلسات معاملاتی فارکس از دوره School، توضیح خواهیم داد که زمان معامله چگونه میتواند روی جفتارزی که معامله میکنید تأثیر بگذارد.
فعلاً، بیایید با روشهای مختلفی که افراد میتوانند ارزها را معامله کنند آشنا شویم.


