بر اساس گزارش پرشین فارکس به نقل از رویترز از پکن در ۱۳ نوامبر، با وجود اعلام انویدیا مبنی بر کنار گذاشته شدن عملی این شرکت از بازار مراکز داده هوش مصنوعی چین به‌دلیل محدودیت‌های صادراتی آمریکا، پروژه‌هایی به ارزش بیش از ۳ میلیارد دلار در چین همچنان بر پردازنده‌های مشمول محدودیت این شرکت متکی هستند.
این پروژه‌ها از قطب‌های فناوری در مناطق ثروتمند ساحلی تا استان‌های دورافتاده غرب چین گسترده‌اند و نشان می‌دهند تقاضا برای تراشه‌های انویدیا همچنان بالاست؛ آن هم در شرایطی که واشنگتن تلاش می‌کند دسترسی پکن به فناوری‌های پیشرفته هوش مصنوعی را محدود کند.
وابستگی پروژه‌های هوش مصنوعی چین به تراشه‌های انویدیا
رویترز با بررسی بیش از ۱۵۰ آگهی خرید، برنامه سرمایه‌گذاری، قرارداد ساخت و افشای اطلاعات شرکت‌ها، پروژه‌ها و توافق‌های تأمین تجهیزاتی را شناسایی کرده که مجموع ارزش اعلام‌شده آن‌ها از ۲۳ میلیارد یوان، معادل ۳٫۲ میلیارد دلار فراتر می‌رود.
این بررسی نشان می‌دهد استفاده از فناوری انویدیا در چین به شرکت‌های بزرگ فناوری محدود نیست و طرح‌های تحت حمایت دولت‌های محلی، دانشگاه‌ها و مراکز پردازشی منطقه‌ای را نیز در بر می‌گیرد.
البته رقم اعلام‌شده شامل سرمایه‌گذاری‌های برنامه‌ریزی‌شده، قراردادهای امضاشده و تأسیسات تکمیل‌شده است. هزینه ساختمان‌ها، سامانه‌های برق و سایر زیرساخت‌ها نیز در این برآورد لحاظ شده و تمام این مبلغ صرف خرید تراشه‌های انویدیا نشده است.
وزارت بازرگانی چین و انویدیا تا زمان انتشار گزارش، به درخواست رویترز برای اظهارنظر پاسخ نداده بودند.
خروج جنسن هوانگ و افزایش ابهام درباره بازار چین
طبق این گزارش، یافته‌های رویترز یک روز پس از استعفای جنسن هوانگ، هم‌بنیان‌گذار انویدیا، از سمت مدیرعامل منتشر شده است. گزارش، این کناره‌گیری را در ارتباط با جنجال پیرامون رابطه او با یک زن فعال اقتصادی چینی مطرح می‌کند که مقام‌های آمریکایی به ارتباط اطلاعاتی او با پکن مشکوک هستند.
هوانگ که از حامیان کاهش محدودیت‌های صادراتی بود، سال گذشته گفته بود سهم انویدیا از بازار چین از ۹۵ درصد به صفر رسیده است. این شرکت همچنین با اشاره به ابهام‌های مقرراتی، درآمد بخش پردازش مراکز داده چین را از پیش‌بینی‌های مالی خود کنار گذاشته است.
بااین‌حال، این اظهارات به معنای از بین رفتن تقاضای چین نیست. موضع انویدیا به توانایی این شرکت برای رقابت و فروش مستقیم در چین مربوط می‌شود، درحالی‌که اسناد بررسی‌شده نشان می‌دهند مشتریان چینی همچنان برای خرید این پردازنده‌ها برنامه‌ریزی می‌کنند و در برخی موارد، از آن‌ها استفاده می‌کنند.
سانی چونگ، تحلیلگر بنیاد جیمزتاون در واشنگتن، معتقد است نظارت آمریکا باید فراتر از خریدار ظاهری تراشه‌ها برود و مشخص کند چه کسانی در نهایت از توان پردازشی استفاده می‌کنند و هدف آن‌ها چیست.
پروژه‌های میلیارددلاری با ریسک تأمین تراشه روبه‌رو هستند
توسعه‌دهندگان و مؤسسات چینی پروژه‌های میلیارددلاری مراکز داده هوش مصنوعی را بر پایه پردازنده‌های H100، H200 و H800 انویدیا پیش می‌برند؛ محصولاتی که مشمول محدودیت‌های صادراتی هستند.
این طرح‌ها از مراکز پردازشی بزرگ منطقه‌ای تا ساختمان‌های تجاری تغییرکاربری‌یافته را شامل می‌شوند. برای نمونه، انتظار می‌رفت تأسیساتی در استان گانسو در شمال‌غرب چین، تا پایان سال هزاران تراشه انویدیا نصب کند؛ اما مشخص نیست این پردازنده‌ها به محل پروژه رسیده‌اند یا خیر.
برخی از مراکز فعال شده‌اند و برخی دیگر در حال ساخت هستند. با تشدید محدودیت‌های صادراتی، بهره‌برداران ممکن است با تأخیر، اختلال در تأمین تجهیزات یا هزینه‌های سنگین بازطراحی زیرساخت‌ها برای استفاده از تراشه‌های داخلی مواجه شوند.
به ارزیابی گزارش، خروج هوانگ نیز می‌تواند با کاهش قدرت رایزنی انویدیا در واشنگتن، این آسیب‌پذیری‌ها را بیشتر کند؛ به‌ویژه در شرایطی که قانون‌گذاران آمریکایی خواستار کنترل‌های سخت‌گیرانه‌تر هستند.
محدودیت‌های صادراتی آمریکا و ابهام در مسیر تأمین
آمریکا محدودیت بر صادرات پردازنده‌های پیشرفته هوش مصنوعی انویدیا را از سال ۲۰۲۲ آغاز کرد و سپس مقررات مربوط به نسخه‌های طراحی‌شده برای بازار چین، از جمله H800، را نیز سخت‌گیرانه‌تر کرد.
در ژانویه، دولت ترامپ بررسی موردی مجوزهای صادرات H200 برای مشتریان واجد شرایط چینی را با شروط مشخص در دستور کار قرار داد.
انویدیا در گزارش ماه اوت خود اعلام کرده بود که عملاً از بازار پردازش مراکز داده چین کنار گذاشته شده است. بااین‌حال، گزارشی از مؤسسه IDC که رویترز در اکتبر به آن استناد کرد، سهم انویدیا از عرضه شتاب‌دهنده‌های هوش مصنوعی در چین طی نیمه نخست ۲۰۲۶ را همچنان ۳۴ درصد برآورد می‌کرد.
این آمارها موضوعات متفاوتی را اندازه‌گیری می‌کنند و روشن نمی‌کنند سخت‌افزارهای مشمول محدودیت که در بررسی رویترز شناسایی شده‌اند، چگونه به کاربران چینی رسیده‌اند.
تحقیقات درباره هوانگ؛ ارتباطی با پروژه‌های شناسایی‌شده اثبات نشده است
طبق گزارش، پس از استعفای هوانگ در روز پنج‌شنبه، بررسی‌ها درباره اتهامات مرتبط با آلیس هوانگ شدت گرفته است. او از مدیران سابق مرتبط با مگاسپید، شریک خدمات ابری انویدیا در سنگاپور، معرفی شده است.
مگاسپید انتقال غیرقانونی تراشه‌های انویدیا به چین را رد کرده است. هیئت‌مدیره انویدیا نیز تحقیقات مستقلی آغاز کرده و گفته دلیلی در اختیار ندارد که نشان دهد اسرار شرکت یا امنیت ملی آمریکا به خطر افتاده است.
هیچ نتیجه رسمی و علنی مبنی بر نقض قوانین کنترل صادرات توسط جنسن هوانگ اعلام نشده است. همچنین، پروژه‌های چینی شناسایی‌شده در بررسی رویترز، به مگاسپید یا اتهامات مرتبط با هوانگ ارتباط داده نشده‌اند