ساختار بازار فارکس | بازیگران اصلی و نحوه عملکرد بازار ارز
بازار فارکس یا FX یک بازار جهانی و غیرمتمرکز برای معامله ارزهاست؛ یعنی برخلاف بورسهای متمرکز، یک مرکز واحد برای انجام همه معاملات ندارد. در این مطلب با مفهوم ساختار بازار فارکس آشنا میشوید، میفهمید غیرمتمرکز بودن چه اثری روی قیمتگذاری و نقدشوندگی دارد و چرا فارکس به یکی از بزرگترین بازارهای مالی جهان تبدیل شده است.
ساختار بازار فارکس
بازار تبادل ارز خارجی که معمولاً با نام فارکس یا FX شناخته میشود، یک بازار جهانی و غیرمتمرکز برای معامله ارزهاست.
فارکس بهعنوان بزرگترین بازار مالی جهان، با حجم معاملات روزانه بیش از ۷ تریلیون دلار، نقش بسیار مهمی در اقتصاد جهانی ایفا میکند؛ چرا که بستر اصلی تجارت و سرمایهگذاری بینالمللی را فراهم میسازد.
ساختار بازار سهام
بازار سهام یک بازار مالی متمرکز است.
بهطور ذاتی، بازار سهام ساختاری انحصاری دارد. در این بازار معمولاً یک نهاد یا متخصص وجود دارد که قیمتها را کنترل میکند.
تمام معاملات باید از طریق همین متخصص انجام شوند. به همین دلیل، امکان تغییر قیمتها به نفع متخصص و نه معاملهگران وجود دارد.
این موضوع چگونه اتفاق میافتد؟
در بازار سهام، متخصص موظف است سفارش مشتریان خود را اجرا کند. حالا فرض کنید ناگهان تعداد فروشندگان از خریداران بیشتر شود.
در این حالت، متخصص که باید سفارش فروشندگان را انجام دهد، با حجم زیادی از سهام مواجه میشود که خریداری برای آن وجود ندارد.
برای جلوگیری از این وضعیت، متخصص با افزایش اسپرد یا بالا بردن هزینه معاملات، عملاً مانع ورود فروشندگان جدید به بازار میشود.
به بیان سادهتر، متخصص میتواند قیمتهای پیشنهادی را به شکلی دستکاری کند که منافع خودش تأمین شود.
معاملات اسپات فارکس غیرمتمرکز هستند
برخلاف بازار سهام یا معاملات آتی، در فارکس نیازی نیست معاملات از طریق یک بورس متمرکز با یک قیمت واحد انجام شوند.
در بازار فارکس، هیچوقت یک قیمت واحد برای یک ارز وجود ندارد و قیمتهایی که معاملهگران مختلف ارائه میدهند، میتوانند با هم متفاوت باشند.
ساختار بازار فارکس
«اینهمه انتخاب؟ عالیه!»
در نگاه اول شاید این موضوع کمی گیجکننده باشد، اما دقیقاً همین ویژگی است که بازار فارکس را فوقالعاده جذاب میکند.
بازار آنقدر بزرگ است و رقابت بین معاملهگران و تأمینکنندگان نقدشوندگی آنقدر شدید است که تقریباً همیشه بهترین قیمت ممکن را دریافت میکنی.
و خب، چه کسی از گرفتن بهترین قیمت بدش میآید؟
یکی دیگر از جذابیتهای بازار فارکس این است که میتوانی از هر جایی معامله کنی. دقیقاً مثل خرید کفشهای خاص یا کیفهای برند کمیاب.
مثلاً اگر دنبال یک جفت Air Jordan 4 Retro Eminem Encore 2017 سالم و کلکسیونی باشی، خودت باید بگردی و بهترین قیمت را پیدا کنی.
نردبان بازار فارکس (FX Ladder)
با اینکه بازار فارکس غیرمتمرکز است، اما بههیچوجه بینظم و آشفته نیست!
بازار فارکس یک ساختار سلسلهمراتبی دارد که نحوه تعامل و معامله بازیگران مختلف بازار را مشخص میکند.
شناخت این سلسلهمراتب کمک میکند جریان معاملات و نقش هر گروه را بهتر درک کنیم.
شرکتکنندگان بازار فارکس را میتوان در قالب یک نردبان تصور کرد. برای درک بهتر، به این ساختار توجه کن.
سلسلهمراتب بازار فارکس
در بالاترین سطح این نردبان، بازار بینبانکی (Interbank Market) قرار دارد.
معاملات در این سطح معمولاً بسیار بزرگ هستند و با مبالغی در حد میلیونها یا حتی میلیاردها دلار انجام میشوند که نقش مهمی در تأمین نقدشوندگی کل بازار دارند.
اعضای این بازار شامل بزرگترین بانکهای جهان هستند که یا بهصورت مستقیم با هم معامله میکنند یا از طریق بروکرهای صوتی و الکترونیکی مانند EBS Market و Reuters Matching.
رقابت بین EBS و رویترز (که حالا با نام Refinitiv شناخته میشود) شبیه رقابت کوکاکولا و پپسی است.
این دو بروکر الکترونیکی که هر دو بهصورت دفتر سفارش محدود مرکزی (CLOB) فعالیت میکنند، خیلی سریع به اصلیترین منابع کشف قیمت و قیمت مرجع در بازار اسپات فارکس تبدیل شدند.
آنها دائماً برای جذب مشتری بیشتر با هم رقابت میکنند. با اینکه هر دو پلتفرم بیشتر جفتارزها را پوشش میدهند، اما نقدشوندگی برخی جفتارزها در یکی از آنها بیشتر است.
در پلتفرم EBS، جفتارزهای EUR/USD، USD/JPY، EUR/JPY، EUR/CHF و USD/CHF نقدشوندگی بالاتری دارند.
در مقابل، در پلتفرم رویترز، جفتارزهای GBP/USD، EUR/GBP، USD/CAD، AUD/USD و NZD/USD فعالتر هستند.
تمام بانکهای عضو بازار بینبانکی میتوانند نرخهایی که سایر بانکها ارائه میدهند را ببینند، اما این به این معنی نیست که همه بتوانند با همان قیمتها معامله کنند.
در دنیای واقعی هم همینطور است؛ نرخها تا حد زیادی به رابطه اعتباری (Credit Relationship) بین طرفین معامله بستگی دارد.
مثل زمانی که برای گرفتن وام به بانک مراجعه میکنی؛ هرچه اعتبار و سابقه بهتری داشته باشی، شرایط بهتری هم به تو پیشنهاد میشود.
سطوح بعدی بازار فارکس
در پله بعدی نردبان، صندوقهای پوشش ریسک، شرکتها، بازارسازهای خرد و شبکههای ECN قرار دارند.
از آنجایی که این نهادها رابطه اعتباری مستقیمی با بانکهای بازار بینبانکی ندارند، مجبورند معاملات خود را از طریق بانکهای تجاری انجام دهند.
به همین دلیل، نرخهایی که دریافت میکنند کمی بالاتر و پرهزینهتر از نرخهای بازار بینبانکی است.
در پایینترین سطح این نردبان، معاملهگران غیرحرفهای یا همان تریدرهای خرد (Retail Traders) قرار دارند.
بازار فارکس خرد شامل افرادی است که از طریق پلتفرمهای آنلاین و بروکرهای فارکس در بازار فعالیت میکنند.
در گذشته ورود افراد عادی به بازار فارکس بسیار سخت بود، اما با گسترش اینترنت، معاملات الکترونیکی و بروکرهای آنلاین، این موانع تقریباً از بین رفتهاند.
معاملهگران خرد معمولاً از اهرمهای معاملاتی بالا استفاده میکنند و میتوانند با سرمایهای نسبتاً کم، موقعیتهای بزرگی را کنترل کنند.
همین موضوع باعث شده معاملهگران خرد بتوانند در کنار بازیگران بزرگ بازار فعالیت کنند؛ موضوعی که در آموزشهای پرشین فارکس هم بهطور کامل توضیح داده میشود.
حالا که با ساختار بازار فارکس آشنا شدی، وقتشه با بازیگران اصلی این بازار بیشتر آشنا بشیم؛ همون ستارههای واقعی دنیای فارکس! 😎





