آمازون در حال بررسی طرحی برای گردآوری اطلاعات تقریباً تمام کالاهای قابل‌فروش در جهان است؛ حتی محصولاتی که در فروشگاه این شرکت عرضه نمی‌شوند. هدف این ابتکار، تبدیل آمازون به مقصدی جامع برای تحقیق، مقایسه و خرید محصولات و مقابله با رقابت فزاینده عامل‌های هوش مصنوعی خرید است.
به گزارش پرشین فارکس به نقل از رویترز از سان‌فرانسیسکو در ۱۳ نوامبر، این پروژه با نام World Product Graph یا «گراف جهانی محصولات» در یک سند داخلی تشریح شده است. افراد آگاه نیز جزئیاتی از آن را تأیید کرده‌اند.
در صورت اجرای کامل، آمازون می‌تواند با ارائه اطلاعات گسترده‌تر درباره کالاها، جایگاه خود را در برابر گوگل در جست‌وجوی آنلاین و والمارت در تجارت الکترونیکی تقویت کند. بااین‌حال، زمان اجرای پروژه و حتی راه‌اندازی نهایی آن هنوز قطعی نیست.
گراف جهانی محصولات آمازون چیست؟
پروژه World Product Graph قصد دارد علاوه بر جمع‌آوری مشخصات کالاها، ارتباط میان محصولات، مدل‌ها و گزینه‌های مختلف را نیز مشخص کند. چنین اطلاعاتی می‌تواند به خریداران کمک کند بدون خروج از آمازون، محصولات را دقیق‌تر بررسی و مقایسه کنند.
در سند داخلی آمده است که آمازون نمی‌تواند مقصد اصلی تمام نیازهای خرید باشد، اگر مشتریان برای شناخت ارتباط میان محصولات مجبور شوند به گوگل، وب‌سایت برندها، سایت‌های نقد و بررسی یا انجمن‌های تخصصی مراجعه کنند.
این طرح همچنین قرار است به رفع مشکلات اطلاعاتی دستیار جست‌وجوی هوش مصنوعی آمازون کمک کند؛ مشکلاتی که طبق سند، در برخی موارد به پاسخ‌های نادرست یا ناقص منجر شده‌اند.
رویترز نتوانسته مشخص کند این برنامه چه زمانی یا اساساً اجرا خواهد شد. سند مورد بررسی که در قالب یک بیانیه مطبوعاتی فرضی نوشته شده، اول اکتبر ۲۰۲۷ را به‌عنوان تاریخ هدف برای معرفی پروژه در نظر گرفته است.
آمازون در پاسخ اعلام کرد:
اسناد پیش‌نویس و قدیمی اغلب تصویر کاملی ارائه نمی‌کنند و وجود سندی برای بررسی ایده‌ها، لزوماً نشان‌دهنده برنامه‌های فعلی ما نیست.
این شرکت افزود که همواره روی ایده‌ها و فناوری‌های جدید کار می‌کند تا فهرست محصولات خود را جامع‌تر، دقیق‌تر و برای مشتریان مفیدتر کند.
رقابت آمازون با گوگل در جست‌وجوی محصولات
بسیاری از مصرف‌کنندگان تحقیق درباره کالاها را از آمازون آغاز می‌کنند، اما این شرکت همچنان در مرحله جست‌وجوی اولیه با گوگل فاصله دارد.
بر اساس گزارش پژوهشی مورگان استنلی در سال ۲۰۲۵، ۱۶ درصد از خریداران آنلاین تحقیق درباره محصولات را از آمازون آغاز می‌کنند؛ درحالی‌که سهم گوگل ۵۷ درصد است.
اما زمانی که مشتری دقیقاً می‌داند چه محصولی می‌خواهد، شرایط تغییر می‌کند. در این وضعیت، ۴۱ درصد جست‌وجوها از آمازون آغاز می‌شود؛ در برابر ۲۳ درصد برای گوگل و ۱۸ درصد برای والمارت.
گراف جهانی محصولات می‌تواند به آمازون کمک کند در مراحل پیش از تصمیم نهایی خرید نیز حضور پررنگ‌تری داشته باشد.
جمع‌آوری اطلاعات از برندها و وب‌سایت فروشگاه‌ها
طبق سند داخلی، اجرای پروژه به شناخت شیوه دسته‌بندی و سازمان‌دهی محصولات در وب‌سایت خود برندها وابسته است.
بخشی از اطلاعات از طریق همکاری مستمر برندها و خرده‌فروشان تأمین خواهد شد. آمازون همچنین قصد دارد به‌طور مستقل وب‌سایت فروشگاه‌های دیگر را برای جمع‌آوری داده بررسی کند.
رویترز نتوانسته مشخص کند این پیمایش وب چگونه انجام خواهد شد یا آیا آمازون در تمام موارد به دریافت مجوز نیاز خواهد داشت.
در سند آمده است که شرکت‌هایی از جمله کوکاکولا و بایر برای ارائه داده‌های محصولات به این طرح پیوسته‌اند. همچنین، نشستی در سطح مدیران عامل آمازون و پروکتر اند گمبل برای اجرای آزمایشی پروژه برگزار شده است. این شرکت‌ها به درخواست اظهارنظر پاسخ نداده‌اند.
به گفته یکی از منابع، آمازون برای پیشبرد پروژه در حال جابه‌جایی داخلی کارکنان است. بااین‌حال، مشخص نیست تاریخ هدف اعلام‌شده برای رونمایی عمومی واقع‌بینانه باشد.
اجرای پروژه هنوز تضمین نشده است
سند پروژه در قالبی نوشته شده که آمازون آن را PR/FAQ می‌نامد؛ ترکیبی از بیانیه مطبوعاتی و پرسش‌های متداول که معمولاً در قالب یادداشتی شش‌صفحه‌ای، منطق و توجیه تجاری یک محصول یا خدمت جدید را توضیح می‌دهد.
تمام این اسناد به عرضه محصول منتهی نمی‌شوند. منابع آگاه گفته‌اند گراف جهانی محصولات نیز ممکن است به‌دلیل ملاحظات مالی یا عوامل دیگر تغییر کند یا کنار گذاشته شود.
طبق سند، پروژه در واحد «سیستم‌های انتخاب و کاتالوگ» آمازون و زیر نظر رابرت تکیلا، یکی از معاونان این بخش، سازمان‌دهی می‌شود. او به درخواست اظهارنظر پاسخ نداده است.
نقش داده‌های دقیق‌تر در بهبود دستیار خرید آمازون
اطلاعات کامل‌تر می‌تواند به مشتریان کمک کند با اطمینان بیشتری جدیدترین مدل یا رنگ‌بندی یک جاروبرقی یا تبلت را شناسایی کنند. همچنین، آمازون می‌تواند با استفاده از سابقه خرید و سایر داده‌ها، گزینه‌های مناسب‌تری به هر کاربر پیشنهاد دهد.
این پروژه قرار است مشکلات دستیار جست‌وجوی هوش مصنوعی روفوس را نیز برطرف کند؛ ابزاری که طبق گزارش، آمازون از ماه مه آن را «الکسا برای خرید» نامیده است.
در سند داخلی آمده است که بسیاری از پاسخ‌های روفوس از نظر واقعیت نادرست یا ناقص هستند، اما مشتریان تخصص لازم برای تشخیص این خطاها را ندارند.
همچنین، سند به انجام حدود ۸۳ میلیون جست‌وجوی هفتگی با روفوس اشاره می‌کند و هزینه پردازش آن‌ها را بالا می‌داند. دسترسی به داده‌های بهتر می‌تواند امکان استفاده کارآمدتر از مدل‌های کم‌هزینه‌تر را فراهم کند.
در بخشی از همین سند، نقل‌قولی فرضی از یک مشتری خیالی آمده است که می‌گوید پیش‌تر برای یافتن چنین اطلاعاتی یک ساعت در ردیت جست‌وجو می‌کرده، اما حالا فروشگاه واقعاً می‌داند چه چیزی می‌فروشد.
آمازون در پاسخ به رویترز تأکید کرد که آمار استفاده درج‌شده در سند، به‌شدت قدیمی است. این شرکت همچنین گفت داده‌های داخلی آن، دقت جهانی الکسا برای خرید را حدود ۹۷ درصد نشان می‌دهد.
مقابله با عامل‌های هوش مصنوعی خرید
به گفته منابع آگاه، یکی دیگر از اهداف گراف جهانی محصولات، مقابله با تهدید رو‌به‌رشد عامل‌های هوش مصنوعی رقیب است؛ نرم‌افزارهایی که می‌توانند وظایف خرید را به‌صورت خودکار از طرف کاربران انجام دهند.
اندی جسی، مدیرعامل آمازون، در نشست اعلام نتایج مالی سه‌ماهه سوم تلاش کرد اثر این ابزارها را محدود توصیف کند. او گفت هنوز تعداد کمی از مشتریان بخش قابل‌توجهی از خرید خود را به این روش انجام می‌دهند و تأثیر آن بر کسب‌وکار تبلیغاتی آمازون ناچیز بوده است.
بااین‌حال، مدیران آمازون نگران‌اند که این عامل‌ها مشتریان را به وب‌سایت‌هایی هدایت کنند که اطلاعات کامل‌تری درباره محصولات دارند.
طبق گزارش، عامل Muse متا از زمان عرضه در سپتامبر، بیش از ۱۰ میلیون کاربر در آمریکا و کانادا جذب کرده است. آمازون در همان ماه دسترسی این ابزار به فروشگاه خود را مسدود کرد. این شرکت سال گذشته نیز برای جلوگیری از دسترسی مشابه، از پرپلکسیتی شکایت کرده بود؛ پرونده‌ای که همچنان در جریان است.
جسی گفته است الکسا برای خرید در یک سال گذشته بیش از ۴۰۰ میلیون کاربر داشته است. در مقابل، جی‌پی مورگان در یادداشتی پژوهشی، Muse را دارای ظرفیت تبدیل شدن به پرکاربردترین برنامه هوش مصنوعی مصرفی پس از ChatGPT توصیف کرده است.
ایلان ماسک نیز ماه گذشته در واکنش به مطلبی درباره مسدود شدن عامل Grok در آمازون، در شبکه اجتماعی ایکس نوشت که شاید لازم باشد رقیبی برای آمازون راه‌اندازی کنند.
حفاظت از درآمد تبلیغاتی و گسترش خدمات خرید
به گفته منابع، آمازون با ایجاد گسترده‌ترین پایگاه اطلاعات محصولات جهان می‌تواند کاری کند که عامل‌های خرید برای یافتن کالاها ناچار به مراجعه به Amazon.com شوند. این موضوع به حفظ جایگاه شرکت در خرید آنلاین و محافظت از کسب‌وکار رو‌به‌رشد تبلیغاتی آن کمک خواهد کرد.
سهام آمازون ظهر جمعه با افتی اندکی بیش از یک درصد، به ۲۶۴٫۱۲ دلار رسید. طبق گزارش، این کاهش بخشی از فروش گسترده‌تر بازار پس از استعفای جنسن هوانگ از مدیرعاملی انویدیا در همان هفته بود.
کارکنان آمازون، گراف جهانی محصولات را آغاز تلاشی برای تبدیل این وب‌سایت به مقصدی واحد برای خرید هر کالای قابل‌تصور توصیف کرده‌اند. این برنامه می‌تواند خدمات موجود Buy for Me و Shop Direct را گسترش دهد؛ خدماتی که محصولات فروشگاه‌های دیگر را در آمازون نمایش می‌دهند و امکان خرید با واسطه‌گری آمازون را فراهم می‌کنند.
در نقل‌قولی منتسب به رابرت تکیلا در سند آمده است که مشتریان همیشه می‌توانسته‌اند محصولات را در آمازون پیدا کنند؛ آنچه کم بوده، شناخت رابطه میان کالاها، تشخیص گزینه مناسب و آگاهی از انتخاب‌های دیگری است که باید بررسی شوند.